काठमाडौँ । स्थापनाको छोटो समयमै नेपाली राजनीतिको मियो भत्काएको दाबी गर्दै आएको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) यतिबेला आफ्नो पहिलो ऐतिहासिक राष्ट्रिय महाधिवेशनको चुनौतीपूर्ण मोडमा छ। असार ७ गते चितवनको भरतपुरस्थित गेस्टहाउस चौरमा भव्य उद्घाटन भएको महाधिवेशनको बन्दसत्र आन्तरिक विवाद र व्यवस्थापकीय सकसका बीच मंगलबार दिउँसो २ बजेदेखि चितवन उद्योग संघको प्रदर्शनी केन्द्रमा शुरु हुँदैछ।
सोमबार नै शुरु हुनुपर्ने बन्दसत्र प्रतिनिधि छनोटको विवाद चुलिएपछि एक दिन पछि धकेलिएको थियो। यसले पार्टीभित्र लोकतान्त्रिक अभ्यासको शुरुवाती रस्साकस्सी र असन्तुष्टिको व्यवस्थापन कति पेचिलो छ भन्ने प्रष्ट पारेको छ। परिचयपत्र वितरणलगायतका प्राविधिक तयारी पूरा गरी शुरु हुन लागेको यो बन्दसत्रलाई रास्वपाको ‘भविष्य निर्धारण गर्ने कडी’का रूपमा हेरिएको छ।
सभापति रवि लामिछानेले उद्घाटन गरेपछि बन्दसत्रमा नेतृत्व तहबाट ६ वटा महत्त्वपूर्ण प्रतिवेदनहरू टेबुल हुनेछन्। यी प्रतिवेदनहरूले पार्टीको आगामी नीति, विचार र आन्तरिक अनुशासनको मार्गचित्र कोर्ने दाबी नेताहरूको छ–
अनुशासन आयोगको प्रतिवेदन
संयोजक रमाकान्त रिमालले पेश गर्ने यो प्रतिवेदनमाथि सबैको चासो छ, किनकि पछिल्लो समय पार्टीभित्रका आन्तरिक कारबाही र असन्तुष्टिहरू सतहमा आएका छन्।
वित्तीय प्रतिवेदन
कोषाध्यक्ष लीमा अधिकारीले पार्टीको आर्थिक पारदर्शिताको लेखाजोखा प्रस्तुत गर्नेछिन्, जसलाई रास्वपाले आफ्नो पृथक् पहिचान मान्दै आएको छ।
संगठनात्मक प्रतिवेदन
महामन्त्री कवीन्द्र बुर्लाकोटीले देशभरिको संगठनको अवस्था र आगामी विस्तारको खाका पेश गर्नेछन्।
विधान संशोधन प्रस्ताव
सहमहामन्त्री विपिन आचार्यले पार्टीलाई थप समावेशी र गतिशील बनाउन विधान परिमार्जनको प्रस्ताव राख्नेछन्।
अर्थ राजनीतिक प्रतिवेदन
उपसभापति डा. स्वर्णिम वाग्लेले पेश गर्ने यो प्रतिवेदनले रास्वपाको वैचारिक धरातल र ‘डेलिभरी’को आर्थिक मोडल कस्तो हुने भन्ने कुराको व्याख्या गर्नेछ।
राजनीतिक प्रतिवेदन
अन्तिममा सभापति रवि लामिछानेले पार्टीको समग्र राजनीतिक कार्यदिशा र भावी रणनीतिको प्रतिवेदन पेश गर्नेछन्।
रास्वपाको यो बन्दसत्र प्रतिवेदन पास गर्ने र नयाँ नेतृत्व चुन्ने औपचारिक थलो मात्र होइन, राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार यो महाधिवेशनले रास्वपाका मुख्य तीनवटा पक्षको परीक्षा लिनेछ–
१. वैचारिक स्पष्टता
हालसम्म पपुलिजमको जगमा टिकेको आरोप खेपिरहेको रास्वपालाई डा. स्वर्णिम वाग्लेको अर्थ–राजनीतिक र रवि लामिछानेको राजनीतिक प्रतिवेदनले कत्तिको स्पष्ट वैचारिक धरातलमा उभ्याउँछ, त्यो हेर्न बाँकी नै छ।
२. आन्तरिक लोकतन्त्रको कसी
प्रतिनिधि छनोटको विवादले रास्वपाभित्र पनि परम्परागत दलहरूकै जस्तो गुटबन्दी र आफ्ना मान्छे समेट्ने रोग भित्रिएको संकेत गरेको छ। बन्दसत्रले यसलाई कसरी मत्थर पार्छ र चुनावी प्रक्रियालाई कति स्वच्छ बनाउँछ, त्यसले पार्टीको शाख निर्धारण गर्नेछ।
३. नेतृत्वको वैधता र कार्यदिशा
प्रतिवेदनहरूमाथि सामूहिक छलफल भई पारित भएपछि आजै साँझदेखि निर्वाचन प्रक्रिया शुरु हुनेछ। सभापति लामिछाने निर्विकल्प जस्तै देखिए पनि अन्य पदाधिकारी र केन्द्रीय समितिमा आउने नयाँ अनुहारहरूले पार्टीको भावी दिशा तय गर्नेछन्।
चितवनको गर्मीसँगै रास्वपाको बन्दसत्रको तापक्रम पनि बढेको छ। सोमबारको ढिलाइले रास्वपा ‘स्टन्ट’बाट माथि उठेर भुइँतहको राजनीतिक यथार्थसँग ठोक्किन पुगेको स्पष्ट पार्छ। बन्दसत्रमार्फत पारित हुने नीति र चुनिएर आउने नेतृत्वले रास्वपा आगामी आम निर्वाचनमा देशको मूल शक्ति बन्न सक्छ कि सक्दैन भन्ने कुराको दिशाबोध गर्ने निश्चित छ। सभापति रवि लामिछानेका लागि यो आन्तरिक परीक्षा सबैभन्दा भारी हुने देखिन्छ।
प्रतिक्रिया